IABR 2016 - Atelier Rotterdam

Project    Slideshow    Gegevens
Onderzoek naar de Next Economy op architectuurbiënnale
Tijdens de 2016-editie van de Internationale Architectuur Biënnale Rotterdam (IABR) stond de ‘Next Economy’ centraal. De Zwarte Hond leverde op verschillende momenten een actieve bijdrage aan de IABR. Daan Zandbelt leidde het Projectatelier ‘Rotterdam: De Productieve Stad’ en maakt als zodanig ook deel uit van het curatorenteam voor de tentoonstelling in de Fenixloods II. Jeroen de Willigen was in zijn hoedanigheid als stadsbouwmeester van Groningen betrokken bij diverse programmaonderdelen rond het projectatelier uit deze stad.
Projectpartners l’AUC en marco.broekman

“Het gaat om de koppeling van groot & klein, van nieuw & oud, van stedelijk & landelijk. Zo ontstaat een circulaire economie waarbij afval als hoogwaardige grondstof voor nieuwe producten dient.”

Daan Zandbelt
Architect / Partner
De centrale stelling van het Projectatelier ‘Rotterdam: De Productieve Stad’ was dat (ook) lokale makers belangrijk zijn voor de transitie naar de ‘Next Economy’. Nieuwe technologieën maken het mogelijk om ketens van productie en consumptie meer lokaal te organiseren. Door de maakeconomie zichtbaar te maken in de stad, worden de verschillende maak-netwerken versterkt en ontstaan kansen voor trots en samenwerking. Volgens Daan Zandbelt is het ontwerp een cruciaal ingrediënt voor een moderne economie. “Het vormt een belangrijke schakel tussen maken en denken”, zo stelt hij. “Niet alleen in de bouw maar in eigenlijk alle maak-sectoren.”

Haar geschiedenis als havenstad geeft Rotterdam een solide basis voor een moderne maakindustrie. De eerste aanzetten daartoe zijn al zichtbaar: in de Rotterdamse havens maakt de traditionele industrie plaats voor plekken waar bedrijfsleven, onderwijs en onderzoek samengaan, voormalig zwemparadijs Tropicana wordt een laboratorium voor circulair ondernemerschap en ga zo maar door.
Circulaire Landschappen: Duurzame megafabrieken vervangen de huidige petrochemische activiteiten
Het resultaat van het onderzoek door het Projectatelier Rotterdam was een ontwikkelingsperspectief voor de stad en de regio. De regio is nog een onsamenhangende lappendeken van verschillende maakmilieus en op zichzelf staande economische sectoren. Het Projectatelier ontdekte dat de regio echter meer dan andere gebieden de potentie heeft om verschillende milieus met elkaar te verbinden. Hierdoor ontstaat een maakeconomie die een robuuste regionale economie ondersteunt en kan aantakken op internationale netwerken.

Om dit voor elkaar te krijgen lanceerde het projectatelier onder meer het concept van ‘circulaire landschappen’. Hierin worden de producten van verspreide landschappen verbonden tot één grootschalig, circulair systeem, waarin de kringlopen van afval en energie gesloten zijn. Het resultaat: een schone haven die lokale kwaliteiten koppelt aan wereldwijde handel. In de IABR-tentoonstelling waren de strategische interventies te zien die de aanzet zijn voor een ecosysteem van maakmilieus in de regio Rotterdam.
Slimme verbindingen tussen kassen, hernieuwbare energie, biobased industrieën, recycle fabrieken en circulaire initiatieven
Vernieuwde hoofdwegen: ‘Reclaiming streets’

Door de maakeconomie zichtbaar te maken in de stad, worden de verschillende maak-netwerken versterkt en ontstaan kansen voor trots en samenwerking.

Levendige plinten: het activeren van de begane grond op hoofdstraten

“Alleen door ‘denken’ te koppelen aan ‘maken’ voorkom je dat belangrijke ontwikkelingen blijven steken in theoretisch geklets.”

Daan Zandbelt
Architect / Partner
Een van de belangrijkste conclusies die Daan Zandbelt zelf uit het onderzoek heeft getrokken, is dat de afgelopen jaren te zwaar is ingezet op de kenniseconomie. Maar een gezonde kenniseconomie kan niet zonder een maak-economie, zo meent hij. “Alleen door ‘denken’ te koppelen aan ‘maken’ voorkom je dat belangrijke ontwikkelingen blijven steken in theoretisch geklets. Maken leidt tot concrete actie, tastbare vooruitgang. Dat speelt op alle schaalniveaus: van het vertalen van een idee naar een product door een persoon tot face-to-face contact van bedrijven en kennisinstellingen in een regio. Als de koppeling tussen denken en maken tot stand komt, kan een regio veel innovatiever worden.”
Learning City: Onderwijs vereist uiteenlopende locaties voor onderwijs en onderzoek, op allerlei schaalniveaus.

Haar geschiedenis als havenstad geeft Rotterdam een solide basis voor een moderne maakindustrie.

Er is een groeiende noodzaak voor milieus waarin leren en doen, fabriceren en (her) uitvinden ruimtelijk meer verbonden zijn.
Naast alle aandacht voor Rotterdam vormde de betrokkenheid bij het IABR-onderzoek naar de stad Groningen een mooi contrast. Dit onderzoek werd geleid door Jeroen de Willigen. Het Atelier Stadsbouwmeester heeft als onderdeel van het projectatelier ‘Groningen. Naar een nieuw energielandschap’ de kansen onderzocht van een stad die geen gebruik meer maakt van fossiele energie. De belangrijkste conclusie uit het onderzoek was dat schonere en stillere mobiliteit veel ruimte in de stad vrijmaakt. Die ruimte kan worden ingezet om de leefbaarheid van de stad te vergroten.

Gegevens

Project
IABR 2016 - Atelier Rotterdam

Locatie
Rotterdam, Nederland

Omschrijving
Onderzoek naar de Next Economy op architectuurbiënnale 2016

Opdrachtgever
IABR

Projectpartner
marco.broekman, L'AUC

Periode
2015 - 2016

Bijzonderheden
Daan Zandbelt (De Zwarte Hond) was ateliermeester

Beelden
Hans Tak, Lotte Stekelenburg, De Zwarte Hond

Meer weten?

Daan Zandbelt
Daan Zandbelt
Stedenbouwkundige | Architect | Partner
E-mail
LinkedIn

Gerelateerd

Alle projecten